گبه بافی

گبه بافی

مجموعه: فرهنگ زندگی
به این مطلب امتیاز دهید

 

  • گبه بافی
  •  

    گبه بافی

    گبه بافی

     

    گـَبه یا قالیچه خِرسک فرشی از جنس قالی است که معمولاً در اندازه کوچک توسط عشایرلر و قشقایی بافته می‌شود. گبه پرزهای بلند دارد و در بافت آن شمار پود بیشتری به کار می‎رود که تاثیر چشمگیری بر نرمی گبه می‎گذارد. تعداد پود برخی از گبه‌ها گاهی از سه تا هشت پود در هر رج و بلندی پرزها گاهی تا یک سانتی متر هم می‌رسد.

    برجسته ترین‌ صنعت دستی و خانگی در استانهای بوشهر و کهکیلویه‌ و بویر احمد بافت‌ گبه‌است‌ که‌ البته در قسمت هایی‌ از چهار محال بختیاری‌ و فارس‌ نیز رواج دارد و تقریبا در اکثر ‌نقاط روستایی‌ و حتی در بسیاری‌ از مناطق شهری استانهای مذکور شغل اول‌ یا حرفه‌ دوم‌‌بسیاری‌ از خانواده‌ها محسوب میشود.

    در بافت‌ گبه که‌ به‌ وسیله ی پشم خود رنگ‌ مخلوط با موی بز انجام میشود، تفکیک رنگ‌ از‌اهمیت فوق العاده‌ زیادی‌ برخوردار است‌ و در واقع‌ اولین مرحله ی کار گبه بافی‌ را تشکیل‌میدهد و طی آن، دست‌ اندر کاران ابتدا پشمی را که‌ از دامهای خودشان تامین شده و یا‌(در صورتی‌ که‌ خانواده‌ فاقد دام باشد) از سایر دامداران، دامپروران و عشایر خریداری‌‌گردیده، به‌ نسبت نوع رنگی که‌ دارند کاملا تفکیک و پس‌ از شتشو، توسط‌ زنان و دختران و‌به وسیله ی دوک‌های کوچک‌ و قابل‌ حمل ریسیده و تابیده میشود. گاهی‌ نیز موی بزهای‌عدنی‌ و پاکستانی‌ را که‌ از تنوع رنگ‌ فوق العاده‌ زیادی‌ برخوردار است‌ با پشم گوسفند‌ مخلوط نموده‌ و به‌ عنوان تار یا جهت دوخت‌ سجافها مورد استفاده‌ قرار می‌دهند.

    زمینه ی گبه های تولیدی مناطق مختلف ایران اکثرا دارای رنگ‌های روشن‌ نظ‌یر سفید، کرم‌یا شیری است‌ و نقوش به‌ رنگ‌های مشکی، قهوه یی‌، حنایی‌ و… میباشد. گبه با کمک دارهای‌قالیبافی‌ افقی و به‌ شیوه ی قالی‌ بافته میشود و بافندگان برای ایجاد نقوش بر روی‌‌فرآورده‌های خود در حین بافت‌ از نقشه استفاده‌ نمیکنند و اکثرا به‌ طور ذهنی به‌ این‌ کار‌میپردازند و بیشتر آنان یک‌ یا چند طرح خاص را در ذهن‌ داشته و در بافت‌ آن دارای مهارت‌ ‌هستند ولی‌ به‌ طور کلی نقش اصلی گبه های ایرانی‌ را یک‌ مربع‌ مستطیل و یک‌ ردیف‌ لوزی‌‌در وسط‌ آن تشکیل می‌دهد که‌ رئوس هر یک‌ از لوزی‌ها، به‌ رئوس لوزی‌های دیگر متصل‌است‌ و در اصطلاح محلی کم‌ نامیده میشود و علاوه‌ بر این‌، استفاده‌ از نقوش بوته‌ جقه و‌ گلهای مختلف به‌ طریقه ی هندسی‌ نیز جای خاصی در گبه های تولیدی توسط‌ عشایر،‌روستانشینان و بافندگان شهری مناطق پیش گفته دارد و در مجموع می‌توان گفت وجه‌‌مشترک تمامی‌ گبه های ایرانی‌، گونه‌ یی‌ نقش پردازی‌ سنتی است‌ که‌ طی هزاران سال‌پرورش‌ یافته و نیز صور هندسی‌ و نگاره‌های پرندگان و حیوانات زمینه که‌ ممکن است‌‌مرکب‌ باشد از ردیف‌ صور هندسی‌ یا انواع گل‌ (چیزی شبیه نقوش فرشهای ترکمنی) یا‌مانند دستبافهای قشقایی‌ راه راه باشد، با یک‌ تا سه‌ ترنج‌ در هر گوشه‌.

    گاهی‌ نیز ممکن‌است‌ زمینه ی مرکزی منقسم به‌ چند مربع‌ و یا بر حسب روش‌ دیرینه و باور داشت‌های‌ذهنی هر هنرمند مرکب‌ از ردیف‌های بوته‌ جقه باشد و هر چند نگفته پیداست‌ که‌ هر یک‌ از ‌نقوش رایج‌ در گبه بافی‌ قرن هاست‌ به‌ ایل‌ یا منطقه یی‌ خاص منسوب است‌، ولی‌ از ذکر این‌ ‌نکته نیز نباید گذشت‌ که‌: هم‌ عشایر و هم‌ روستانشینان از گروه‌های همسایه‌ ی خود و نیز‌گروه‌ هایی‌ که‌ به‌ هر مناسبت به‌ ایل‌ یا روستای آنها منضم شده تاثیر گرفته اند و به‌ همان‌نسبت نیز بر آنان تاثیر گذاشته اند و این‌ تبادل‌ و تحول قرن هاست‌ دوام داشته و در نهایت‌‌نیز منجر به‌ پیدایش‌ نقوش دورگه‌ ی بسیار زیادی‌ شده که‌ در حد خود پذیرفتنی و برخوردار ‌از نوعی‌ ارزش‌ هنری ویژه است‌.

    گبه در اندازه‌های مختلف بافته میشود و برای بافت‌ هر تخته ی 200 – 100 سانتی متری آن‌همکاری‌ یک‌ ماهه‌ ی دو بافنده با روزی‌ شش‌ ساعت‌ کار الزامی‌ است‌. بافت‌ گبه، همان گونه‌‌که گفته شد با بهره گیری از پشمهای خود رنگ‌ انجام میشود ولی‌ گاهی‌ بافندگان برای‌شفافیت بخشیدن به‌ مواد اولیه مصرفی‌ شان بر روی‌ پشمهای سفید، شکری و کرم عملیات‌سفید گری و بر روی‌ پشمهای قهوه یی‌ و مشکی نیز عملیات رنگرزی‌ انجام می‌دهند و به‌‌وسیله ی پوست‌ میوه ی بلوط که‌ در اصطلاح محلی جفت نامیده میشود، نوعی‌ رنگ‌ قهوه یی‌‌متمایل‌ به‌ حنایی‌ و با کمک پوست‌ انار، زاج و رنگ‌ آهن‌ رنگ‌ مشکی شفافی‌ به‌ وجود می‌آورند.

     

    کلمات کلیدی : (چیزی آن آن، آنان آنها آن‌همکاری‌ آهن‌ ابتدا احمد ارزش‌ از از‌اهمیت است استانهای استفاده‌ است‌ است‌ گبه است‌، است‌‌مرکب‌ اصطلاح اصلی افقی البته الزامی‌ العاده‌ انار، انجام اند اندازه اندازه‌های اندر انواع اولین اولیه اول‌ اکثر اکثرا ایجاد ایران ایرانی‌ ایرانی‌، ایل‌ این‌ این‌، با باشد باشد) باشد، بافت بافته بافت‌ بافنده بافندگان بافی بافی‌ باور بختیاری‌ بخشیدن بر برای برای‌شفافیت برخوردار برخی بز بزهای‌عدنی‌ بسیار بسیاری‌ بلند بلندی بلوط به بهره به‌ به‌‌وسیله بوته‌ بوشهر بویر بیشتر بیشتری تا تابیده تاثیر تار تامین تبادل‌ تحول تخته ترنج‌ ترکمنی) ترین‌ تشکیل تشکیل‌میدهد تعداد تفکیک تقریبا تمامی‌ تنوع توسط توسط‌ تولیدی جای جفت جقه جنس جهت حتی حد حرفه‌ حسب حمل حنایی‌ حین حیوانات خاص خاصی خانواده‌ خانواده‌ها خانگی خریداری‌‌گردیده، خود خودشان خِرسک دارای دارد دارند دارهای‌قالیبافی‌ داشته داشت‌های‌ذهنی دام دامداران، دامهای دامپروران دختران در دستبافهای دستی دست‌ دو دوام دوخت‌ دورگه‌ دوم‌‌بسیاری‌ دوک‌های دیرینه دیگر ذهنی ذهن‌ ذکر رئوس را راه رایج‌ رج ردیف‌ ردیف‌های رنگرزی‌ رنگی رنگ‌ رنگ‌های رواج روزی‌ روستانشینان روستای روستایی‌ روشن‌ روش‌ روی‌ روی‌‌فرآورده‌های ریسیده زاج زمینه زنان زیادی‌ ساعت‌ سال‌پرورش‌ سانتی سایر سجافها سفید، سنتی سه سه‌ شان شبیه شتشو، شد شده شش‌ شغل شفافی‌ شمار شهری شکری شیری شیوه صنعت صور صورتی‌ طرح طریقه طور طی عشایر عشایر،‌روستانشینان عشایرلر علاوه‌ عملیات عملیات‌سفید عنوان فارس‌ فاقد فرشهای فرشی فوق قابل‌ قالی قالیچه قالی‌ قرار قرن قسمت قشقایی قشقایی‌ قهوه لوزی‌ها، لوزی‌های لوزی‌‌در ماهه‌ متر متری متصل‌است‌ مجموع محال محسوب محلی مختلف مخلوط مذکور مربع‌ مرحله مرکب‌ مرکزی مستطیل مشکی مشکی، مصرفی‌ معمولاً ممکن ممکن‌است‌ مناسبت مناطق منجر منسوب منضم منطقه منقسم مهارت‌ مواد مورد موی میباشد میشود میشود در میشود، میوه می‌آورند می‌توان می‌دهد می‌دهند می‌دهند زمینه می‌رسد برجسته می‌شود می‎رود می‎گذارد نامیده نباید نرمی نسبت نظ‌یر نقش نقشه نقوش نموده‌ نمیکنند نهایت‌‌نیز نوع نوعی‌ نگاره‌های نگفته نیز نیز‌گروه‌ هاست‌ های هایی‌ هر هزاران هشت هم همان همان‌نسبت همسایه‌ هم‌ هندسی‌ هنرمند هنری و واقع‌ وجه‌‌مشترک وجود وسط‌ وسیله ولی‌ ویژه و‌ و‌به پاکستانی‌ پذیرفتنی پردازی‌ پرزها پرزهای پرندگان پس‌ پشم پشمهای پشمی پود پوست‌ پیداست‌ پیدایش‌ پیش چشمگیری چند چهار کار کاران کار‌میپردازند کاملا کرم کرم‌یا کلی کمک کم‌ که کهکیلویه‌ که‌ کوچک کوچک‌ گاهی گاهی‌ گبه گبه، گبه‌است‌ گبه‌ها گذاشته گذشت‌ گرفته گروه‌های گری گـَبه گفت گفته گلهای گل‌ گوسفند‌ گوشه‌ گاهی‌ گونه‌ گونه‌‌که گیری ی یا یافته یا‌(در یا‌مانند یک یک‌ یی‌ یی‌، یی‌‌متمایل‌ ‌از ‌نقاط ‌نقوش ‌نکته ‌هستند

     

  • تو بیا
  •  

    در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید :

    مطالب مرتبط

    دیدگاه ها

    نظر شما برای “گبه بافی”

    دیدگاه ها بسته شده اند.